محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )
117
تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى )
سقنقور و اگر ناف سقنقور به هم نرسد بدل آن دو وزن او خصية الثعلب با قدرى خردل كنند كه به غايت نافع است جهت تقويت معده و باه و اعضاى رئيسه و گرده و كمر و آلات بول . [ 19 ] جوارش التفّاح : جهت تقويت معده و احشاء و دماغ و هاضمه مفيد است . صفت آن : يك رطل سيب شيرين را از پوست و تخم پاك كرده ، با شراب ريحانى بجوشانند تا مهرّا شود و از پرويزن بيرون كنند و با نيم رطل شكر سفيد و نيم رطل عسل به قوام آورند : فلفل و دارفلفل ، از هر يك دو مثقال ؛ زنجبيل ، چهار مثقال ؛ زعفران ، پنج مثقال ؛ عود هندى ، پنج مثقال ، كوفته و بيخته و بسرشند . [ 20 ] جوارش بلادرى : جهت رياح بواسيرى و تقويت باه و هضم طعام ، به غايت نافع است و موافق مبرودين . صفت آن : زنجبيل ، ده استار [ دارفلفل سه استار ] ؛ شيطرج هندى ، دو استار ؛ شقاقل ، پنج استار ؛ فانيد ، چهارصد و پنجاه مثقال ؛ مغز گردكانِ سفيدكرده و كنجد ، از هر يك ده مثقال و ده عدد بلادر را كوبيده ، در سه اوقيه روغن كنجد خيسانيده ، دست ماليده و صاف نموده و ادويه را به آن چرب كرده و يك وزن و نيم فانيد را به قوام آورده بسرشند . [ 21 ] جوارش شكر : جهت تسخين معده و تقويت هاضمه و رفع بلغم و رطوبات ، نافع : كبابه ، قاقلهء كبار و صغار ، قرنفل ، دارچينى ، زنجبيل ، فلفل ، زعفران ، از هر يك ، يك مثقال ؛ عود و فلفل ، از هر يك نيم مثقال با پنجاه مثقال شكر [ سفيد ] را به قوام آورده بسرشند . [ 22 ] جوارش كافور : جهت ضعف معده و هاضمه و بلغم غليظ و خفقان ، نافع است . صفت آن : زنجبيل ، فلفل ، دارفلفل ، دارچينى ، قرفه ، ساذج هندى ، سنبل الطيب ، جوزبوا ، صندل زرد ، عود بلسان ، هيل ، بسباسه ، قرنفل ، نارمشك ، طاليسفر ، [ سعد ] ، طباشير ، عود هندى ، از هر يك سه مثقال و نيم ؛ كافور و مشك ، از هر يك ، يك مثقال و نيم و نود مثقال قند را به قوام آورده و بسرشند . [ 23 ] جوارش خوزى : جهت اسهال مزمن و تقويت معده و جگر و رفع رطوبات معده و امعاء ، نافع و موافق امزجهء اطفال و زلق امعاء را به غايت مفيد است از تراكيب محمد بن زكرياست .